Gazete Gıda surfcera
Facebook     FriendFeed     Twitter
ANASAYFA   GÜNDEM   SEKTÖR   GURME   GIDAGÜVENLİĞİ   BESLENME   HAYAT   MEVZUAT   EKONOMİ   ŞİRKETLER   FUAR   KİTAP   SÖYLEŞİ   İNSAN   AMBAR   ARTI   
Video Galeri Foto Galeri Anket Sitene Ekle Rss Akışı Arşiv Bize Ulaşın
Karakter boyutu : 12 Punto 14 Punto 16 Punto 18 Punto
'Hal Kanunu': Tarladan sofraya ticarette güven
25 Nisan 2012, 17:11

'Hal Kanunu': Tarladan sofraya ticarette güven

Ülkemiz sebze ve meyve üretimine uygun iklim koşulları, doğal özellikleri ve üretim alanları bakımından önemli bir potansiyele sahiptir

Bu potansiyel, ülkemizin, özellikle sebze ve meyve üretimi bakımından dünyada sayılı ülkeler arasında yer almasını sağlamaktadır.

Türkiye İstatistik Kurumu verileri de bu durumu ortaya koymaktadır. TÜİK verilerine göre 2011 yılında ülkemizde; sebze üretim miktarı yaklaşık 27,5 milyon ton, meyve üretim miktarı ise 17,2 milyon ton olarak gerçekleşmiştir. Ancak, özellikle sebze ve meyvenin pazarlanmasında yaşanan birtakım sorunlar, mevcut üretim potansiyelimizi kullanmamızı olumsuz yönde etkilemektedir. Sebze ve meyve üretimimiz yaklaşık 45 milyon tondur. Bu da yaklaşık 60 milyar TL'ye tekabül etmektedir. Ancak, ürettiğimiz bu miktarın neredeyse yüzde 25'i yanlış paketlemeden veya sevkiyatta zayi olmaktadır. Zayiat 15 milyar TL'ye denk gelmektedir. Böylesine büyük bir üretim potansiyeline rağmen, ürettiğimiz ürünlerin sadece yüzde 5'lik kısmını ihraç edebilmekteyiz.

İhraç edilen ve zayi olan miktardan geri kalan sebze ve meyvenin sadece yüzde 30'u kayıt altında işlem görmektedir. Kayıt dışı rakamın yaklaşık 23 milyar TL olduğu hesaplanmaktadır. İşte, yeni Hal Kanunu ile birlikte, yaşadığımız bu sıkıntıları bertaraf etmeyi ve üretim potansiyelimizi yeterince kullanarak bu sektörde ülkemizin 2023 vizyonuna paralel bir dönüşüm gerçekleştirmeyi hedefliyoruz. Bu hedefimizi de, Hal Kanunu'nun sloganı olarak kullandığımız "tarladan sofraya, ticarette güven" diyerek ortaya koyuyoruz.

Sebze ve meyve ticareti, üretim yönüyle çiftçilerimizi; pazarlama yönüyle sektörde faaliyet gösteren meslek mensuplarımızı ve tüketim yönüyle de 74 milyon vatandaşımızı, yani hepimizi yakından ilgilendirmektedir. Uygulamada aksayan yönleri gidermek, sebze ve meyve ticaretini yeniden düzenlemek amacıyla, 5957 sayılı Hal Kanunu, 1 Ocak 2012 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

Bundan böyle, toptancı haline bildirimde bulunmak şartıyla genel olarak hal dışında toptan alım ve satım yapılabilecektir. Bu sayede; ticarete serbestlik getirilebilecek ve alternatif pazarlama kanalları oluşabilecektir. Ayrıca, maliyetler azaltılarak zaman kayıpları giderilmiş olacaktır. Söz konusu bildirim işlemi, Bakanlığımız bünyesinde kurulan ve elektronik ortamda web tabanlı çalışan "Hal Kayıt Sistemi" üzerinden gerçekleştirilmektedir. Hal Kayıt Sistemi ile ticarete konu sebze ve meyvelere ilişkin fiyat ve miktar gibi bilgiler elektronik ortamda tutulabilecek ve izlenebilecektir. Ayrıca, sektörde faaliyet gösterenlere yönelik bir veritabanı oluşturulabilecek ve toptancı halleri arasında ortak bilgi paylaşımı ve iletişimi sağlanabilecektir. Elde edilecek bu veriler ışığında, sebze ve meyve ticaretine yönelik daha sağlıklı politikalar oluşturulabilecektir.

Bu bildirimler sonucunda, bildirimi yapılan mallar için sistem üzerinden birer ürün künyesi oluşacak ve bu künyeler satışa sunulan mallar üzerinde veya bunların kap veya ambalajlarında bulundurulacaktır. Bu künyeler sayesinde tüketicilerimiz özellikle ürünlerin üretim yeri ve tazeliği hakkında bilgi sahibi olabilecektir.

Bu kanunla, hem hal içindeki hem de hal dışındaki işlem maliyetleri azaltılmıştır. Daha önceden hallerde satılan mallardan yüzde 2, hal dışında satılan mallardan yüzde 15 oranında hal rüsûmu alınmaktaydı. Bu kanun ile birlikte işlem maliyetlerinde önemli bir indirim sağlanmış ve hallerde satılan mallardan yüzde 1, hal dışında satılan mallardan ise yüzde 2 oranında hal rüsûmu alınması öngörülmüştür.

Toptancı halleri; sebze ve meyvelerin toptan alım ve satımının gerçekleşmesinde, fiyatın oluşmasında ve ticaretin kayıt altına alınmasında üstlendiği roller ile üretici, pazarlayıcı ve tüketici açısından icra ettiği fonksiyonlar bakımından pazarlama sisteminin temelini oluşturmaktadır. Özellikle sebze ve meyvelerin pazarlama yapısından kaynaklı birtakım sorunlar yaşanmakta ve bu sorunların bazıları toptancı hallerinden kaynaklanmaktadır.

Hal Kanunu'yla, toptancı hallerinin daha iyi hizmet standartlarına kavuşmasını sağlamaya yönelik önemli düzenlemeler yapılmıştır. Toptancı hallerinin belli altyapı standartlarında kurulması sağlanarak ve faaliyetleri disiplin altına alınarak, ticaretin daha sağlıklı fiziki mekânlarda ve gıda güvenilirliğine uygun olarak yapılmasını sağlayıcı tedbirler alınmıştır. Yine bu amaçla, mevcut toptancı hallerine bu kanunun öngördüğü şartları sağlaması için kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren, 4 yıllık bir geçiş süresi verilmiştir. Bu süre içinde kanunda belirtilen asgari koşulları sağlamayan hallerin faaliyetlerinin durdurulması öngörülmektedir.

Yine bu kanunla, pazar yerlerinin de çağdaş bir sisteme kavuşturulması ve işletilmesine yönelik düzenlemelere yer verilmiştir. Böylece, ilk defa pazar yerlerinin kuruluş, işleyiş, yönetim ve denetimine ilişkin geniş bir düzenleme yapılmıştır. Bakanlığımızın pazar yerlerini kapatmak gibi bir amacı kesinlikle yoktur ve hiç olmamıştır. Amacımız, halkımızın geleneksel alışveriş mekânları olan pazar yerlerini daha güvenli ticari mekânlar haline getirmek ve standart bir yapıya kavuşturmaktır.

Pazar yerleri ile ilgili olarak yaptığımız ve yapacağımız düzenlemelerin temel amacı; tüketicilerimize daha düzenli, modern ve sağlıklı bir ortama sahip yerlerde alışveriş imkânı sağlamak, aynı zamanda buralarda ticaret yapan meslek mensuplarına daha iyi şartlarda ticaret yapma imkânı sunmaktır.

Sebze ve meyve ticaretinde yaşanan önemli sorunlardan biri de, üreticilerin özellikle ürünlerinin pazarlanmasında yeterince etkili olamamasıdır. Bu bağlamda, kanunda üreticilerimizi ve üretici örgütlerini teşvik edici düzenlemeler yapılmıştır. Bu düzenlemeler şunlardır: Daha önce üreticilerden alınan hal rüsumunun malı satın alanlardan tahsil edilmesi, üretici örgütlerinin kurulmasının kolaylaştırılması, üretici ve üretici örgütlerinin mallarını kolaylıkla pazarlayabilmesi için hallerde ve pazar yerlerinde belli oranlarda yer ayrılması zorunluluğunun getirilmesi, üreticinin sattığı ürünün bedelini zamanında alabilmesi için azami ödeme süresi öngörülmesidir.

Kanunda, sektörde yaşanan anlaşmazlıkların kolay, hızlı ve düşük maliyetle çözülmesine imkân verecek mekanizmalara da yer verilmiştir. Bu kapsamda, daha önceden toptancı haller bünyesinde faaliyet gösteren ve sorunların çözümünde etkin olmayan "Hal Hakem Kurulları" yeniden yapılandırılmıştır. Buna göre, üyeleri arasında sektör temsilcilerinin yer aldığı yeni hal hakem heyetlerinin il nezdinde oluşturulması ve değeri 50 bin TL'nin altındaki uyuşmazlıklarda heyete başvurulması zorunlu hale getirilmiştir. Bunun yanında; ürün kaybının önlenmesi ve daha hijyenik mal tüketilmesini temin etmek amacıyla kanunda; malların ayıklanması, sınıflandırılması, hazırlanması, ambalajlanması, işaretlenmesi, etiketlenmesi, taşıma ve muhafazasına ilişkin standartların belirlenmesi ve bu standartların 3 yıl içinde mecburi uygulamaya konulması öngörülmüştür.

Hal Kanunu'nun uygulanmasıyla ilgili yönetmelik çalışmalarımız tamamlanmak üzeredir. Toptancı hallerinin kuruluş ve işleyişi, üretici birlikleri, hal konseyi ve hal hakem heyetleri ile ilgili usul ve esaslar ile pazar yerlerinin kuruluş ve işleyişine ilişkin esasların belirleneceği yönetmeliklerimizle ilgili görüşler alınmıştır. Hal Kanunu'nun tanıtımına yönelik eğitim ve bilgilendirme toplantılarında Bakanlığımıza iletilen görüş ve önerileri değerlendirmek suretiyle yönetmelik çalışmalarımızı tamamlama aşamasına geldik. Kısa bir süre sonra bunları yayınlayacağız. Yönetmeliklerimizin de yürürlüğe girmesi ile birlikte kanunun uygulamasının daha iyi bir noktaya geleceğine inanıyorum. *

Hayati Yazıcı
Gümrük ve Ticaret Bakanı
 

Bu içerik 2104 defa okundu.

Delicious  Facebook  FriendFeed  Twitter  Google  StubmleUpon  Digg  Netvibes  Reddit

Diğer Haberler

HABER HATTI

BIZI TAKIP EDIN

 TWITTER   FACEBOOK   AHSAR   GOOGLE+   

GAZETE GIDA'DA ARA


Gelişmiş Arama

GOOGLE'DA ARA

  •  
  •  
  •  

  • Bugün haber eklenmedi.

  • Son 7 gün haber eklenmedi.

  • Bu ay haber eklenmedi.

KONUK YAZARLAR

A.Rasim Küçükusta A.Rasim Küçükusta
ALÜMİNYUM FOLYOLAR SAĞLIĞIMIZI RİSKE ATIYOR
Güngör Uras Güngör Uras
Gıda maddeleri ithalatının üçte biri yağlı tohumlardan
Selim İleri Selim İleri
Pilavların dünyası
Erdem Yeşilada Erdem Yeşilada
Profesörden seçme saçmalar
Erkan Topuz Erkan Topuz
Meyvelerin kabuklarındaki mucizevi şifa
Emre Aköz Emre Aköz
Üzüm üzüme baka baka
Rüştü Bozkurt Rüştü Bozkurt
Önemli bir proje: Çocuk maması üretimi
Çapar Kanat Çapar Kanat
Tuhaf bir et ithalatı
Süleyman Yaşar Süleyman Yaşar
Türkiye'nin suyunu yabancı sermaye ele geçiriyor
Mehveş Evin Mehveş Evin
Kuraklık herkesi perişan edecek
Nedim Atilla Nedim Atilla
Bir deneysel mutfak çalışması... Antik Likya'nın lezzetleri
Fikri Türkel Fikri Türkel
Arıcılık, sadece bal üretimi değildir
Osman Arolat Osman Arolat
Dünya sebze-meyve piyasası ve biz
Osman Müftüoğlu Osman Müftüoğlu
Ekmeğin siyahı makarnanın yoğurtlusu
Selahattin Dönmez Selahattin Dönmez
Tuz yerine baharat
Mehmet Yaşin Mehmet Yaşin
Tencereden geçmişi okumak
Vahap Munyar Vahap Munyar
Yeterli kuru fasulye var mı ona bakarım fiyat yetkim yok
Mustafa Kutlu Mustafa Kutlu
Gıda hegemonyasına meydan okuyor
Mehmet Şeker Mehmet Şeker
Ayran siyasi simge olunca, içen ayrı düşer
Ali Ekber Yıldırım Ali Ekber Yıldırım
Ürün doğrulama ve takip sistemi...
Haşmet Babaoğlu Haşmet Babaoğlu
Simit!
Mustafa Altuntaş Mustafa Altuntaş
Kurban, hayvancılık ve veteriner hizmetleri
Yavuz Dizdar Yavuz Dizdar
Okul yemeklerinin kalitesizliği, almanız gereken ciddi önlemler
Ali Saydam Ali Saydam
Bizim köftecilere 'iletişim şart!'..
Nevin Halıcı Nevin Halıcı
Mübarek’i pilavla indirmek pişi ile göndermek
Hayrettin Karaman Hayrettin Karaman
Açık büfe israfı
Hikmet Boyacıoğlu Hikmet Boyacıoğlu
Ekmek ile ilgili doğrular, yanlışlar ve efsaneler
Mehmet Mert Mehmet Mert
Bitkisel üretimde kendimize yeterli miyiz?
Kemal Özer Kemal Özer
Meyve böceklerinden nasıl korunuruz?
Gila Benmayor Gila Benmayor
Altın bileziğimiz: Gastronomi
Yaşar Nuri Öztürk Yaşar Nuri Öztürk
Kur’an’a göre helal gıda
Simge Çıtak Simge Çıtak
Diyetkolik misiniz?
Nihal Kemaloğlu Nihal Kemaloğlu
Zehirli şekerimiz "nereden" geliyor?
Taylan Erten Taylan Erten
GDO'lu mısır pancara karşı
Bülent Şık Bülent Şık
Sarıkeçili yörükler ve GDO'lu pirinçler
Melis Alphan Melis Alphan
Çocuk mu kandırıyorsunuz?
Celel Toprak Celel Toprak
Sağlıklı beslenme için ortak akıl arayışı
Yaşar Süngü Yaşar Süngü
Yoksulluk, ekmeği çöpe atmakla başlıyor
Damla Çeliktaban Damla Çeliktaban
Mayanın mayası
Hilmi Develi Hilmi Develi
Plastikçilerin derdi bitmiyor..
Koray Çalışkan Koray Çalışkan
GDO-kanser ilişkisi kanıtlandı
İsmet Berkan İsmet Berkan
Demek GDO'da da bilime ihtiyaç varmış...
Esen Evran Esen Evran
Fransızlar durdu Sabancı Dia'da gazladı
Kadir Dikbaş Kadir Dikbaş
Gıdadan ilk sinyaller
Ali Ağaoğlu Ali Ağaoğlu
Hububat rallisi
Meral Tamer Meral Tamer
Organik sebze-meyveye lezzet de geldi
Funda Özkan Funda Özkan
'Okul sütünde AK Parti'ye sorulacak tek soru var'
Abdurrahman Yıldırım Abdurrahman Yıldırım
Tarım ve turizm stratejik sektörler
Cüneyt Özdemir Cüneyt Özdemir
Sütten ağzı yanan hükümet
Metin Münir Metin Münir
Tohumların dünyasında
Yasemin Bradley Yasemin Bradley
Uzun yaşam reçetelerinden biri gün aşırı aç kalmak

E-BÜLTEN


Ad Soyad:
E-Posta: